Халқаро ташкилотлар ва терроризмнинг олдини олиш

Касбий террористлар Шовализода Ҳизбулло Абдулло, Лоиқи Шералӣ. Ҳаётов Мустафо Раҳматшоевия, Зуҳуров Комрон Ҳайдарович ва бошқалар яна бир чиркин қадамлари билан ўлкамиз оромини бузиб, 2016-2021 йиллардачет эл террористик марказларидатаълим олиб,меҳнат муҳожирлигидатурли террористик ҳаракатларни амалга ошириб келган эди. Улар Тожикистонда қонуний Ҳукуматни ағдармоқчи бўлган ва ҳозир ҳам давом эттирмоқдалар.Номлари тилга олинганлар Ислом Ўйғоний партияси фаол аъзолари бўлиб, террористик-экстремистик қўпориб ишларини амалга ошириб.

Улар доимий равишда халқаро террористлар билан алоқада бўлиб амал қилиб келган.Австрия ҳуқуқ мақоматлари томониданИслом Ўйғоний партияси ТЭТ аъзоси Шовализода Ҳизбулло Абдулло нинг ушланиб ТР Прокуратурасига 2020 йил 5 мартда топширилиши қонуний эди. Шовализода Ҳизбулло Абдулло 1991 йил Хатлон вилоятининг Абдураҳмон Жомий ноҳиясида туғилган бўлиб, еҳнат мухожирлиги даврида ўз Ватанига қарши террористикамалларни бажарган. Ҳозирги давр халқаро муносибатларда ҳамма масъаларнинг глобал(умумжаҳоний)лашувлашуви билан характерланади. Яъни дунёда вужудга келаётган ҳар қандай ўзгаришлар турли матбуот воситалари орқали ёки интернет тармоғи биланҳар бирминтақа, давлатга тезда етиб келади. Бу террористлар ўлкамиз ҳуқуқ мақомотлари томонидан қидирувда эти.

Агар бу террористлар ўз экстремистик ҳаракатларидан қўл тортиб, Она-Ватан келажагига хизмат қилганларидаҳеч қачон жазо олмасди.Прогрессив аҳамиятга эга бўлган тарихий тақдирсоз воқеалар, инқилобий туб ўзгаришлар, технологик янгиликлар, янсоният келажак тараққиётини юқори ривожланиш даражасида таминлайдиган йўналишлар, одамлар турмуш шароитини такомиллаштирадиган бошламалар ва бошқа ижобий тадбирлар ҳар қандай оилани, ҳар бир комил инсонни қувонтиради ва эжодкор мутахассислар, хаваскор кадрларни ташаббускорлик, ташкилотчилик, тарғиботчилик ва ташвиқотчилик, бунёдкорлик ишларига йўналтиради.

Аммо тарих ҳаёт мактаби бўлиб, бу ижобий аҳамиятга эга бўлган ўзгаришлар билан бирга, инсоният тарихий ривожланишига катта зарар келтирадиган террористлар Шовализода Ҳизбулло Абдулло, Лоиқи Шералӣ. Ҳаётов Мустафо Раҳматшоевия, Зуҳуров Комрон Ҳайдарович ва бошқалар, кутилмаган шароитдагуноҳсиз одамларнинг ўлимига, катта хажмдаги моддийюқотишни ташкил қилиб вайроналарга олиб борадиган ходисалар, масалан терроризм, экстремизм, гиёҳвандлик, одам сотиш, халқаро терроризм ва шунга ўхшаш қотилликларлар махсус тайёргарлк кўрган одамлар томонидан ташкил этиладики, булар ҳам мамлакатимиз аҳолисининг турли категорияларига, кўпчилик ҳолатларда ёшларга тез таъсир қилиб, уларнинг ҳам мана шу заррали йўллар сари онгли ва онгсиз ҳолатларда қўшилиб кетишига олиб келади.

Мана шундай ҳаракатлардан бири бугунги кунда чиркин экстремистлар Шовализода Ҳизбулло Абдулло, Лоиқи Шералӣ. Ҳаётов Мустафо Раҳматшоевия, Зуҳуров Комрон Ҳайдарович ва бошқалар ҳамма ўз фаолиятларида тожик халқи, Тожикистом оромли мулкига ноўрин тўхматлар билан чиқиб, бошқа ҳамсоя давлатлартинчлигига ҳамсалбий таъсир кўрсатиб келарди. Шунинг учун ҳам унинг Австрияда ушланиши ва уни тожикистонга берилиши қонуний ҳол ҳисобланади.

Бу ташкилот раҳбарияти тутаётган йўл қонунсиз бўлиб, турли кўринишда жаҳондагитеррористик ташкилотларни қувватлаб келмоқда,Ислом ўйғоний партиси террористик-экстремистикташкилоти Тожикистонда, МДҲ, Евроазия ва бошқалар томонидан террористик ташкилот деб эълон қилинган бўлсада, уни душманлар қуллаб, маблағ билан таъминлаб келмоқда.

2016-2021 йилларда Терроризм ва экстремизм ташкилоти аъзолари М.Кабирӣ, А.К.Кузов, Н.М.Забичоев, А.Р.Ризвонов, Д.Д.Исмоилов, М.С.Наврўзов малумотларида Шовализода Ҳизбулло Абдуллонинг ҳаракатлари такидланган эди. Улар Европа давлатларида яшириниб юрарди ва мана бугун бу террористик ташкилотлар аъзолариХалқаро ташкилотлар томонидан ушланиб Тожикистон Республикаси Ҳукуматига топширилишиЕвропа Халқаро ташкилотлар ҳамкорлигинингунумли натижасидир.ИЎП ЭТТ фаъолияти охирги матбуот маводлари ва тарихий тадқиқотлар натижасига кўра ХХ1 асрнинг энг хавфли ходисасига, дахшатли қон тўкиш манзарасига айланиб қолди ва бу мудҳиш амалиётни ХХ1 аср вабоси деб аташ мумкин.

Ҳақиқатан ҳам, охирги матбуот материалларини ўрганиш ва таҳлил қилиш натижасида шундай хулосага келиш мумкинки, бу юқумли ҳаракатлар океандан наридаги ҳарбийлашган номига демократик давлат ҳисобланган минтақа ва айрим ғарб мамлакатлари, ислом экстремизмини қабул қилган араб мамлакатларининг дунёни ўз қулида мана шу хавфли методлар билан ушлаб туриш ва бошқаришнинг бир қўринишидир.

Баъзан мана шу қонли йўл ҳисобланган терроризм ва экстремизмни ҳамиша гуллаб яшнаётган жаннатмакон она-Ватанимизда ҳам аҳолининг кам сонли айрим категориялари ҳалол меҳнат қилиш билан яшашни ҳохламайдиган билиб-билмасдан қўллаб қувватлайди, кўпчилик ҳолатларда яширин вазиятда фаъол иштирок этиб келади. Чунки, бу ХХ1 аср вабоси ҳисобланган терроризм ва экстремизм ташкилотчилари-ташаббускорлари турли йўл ва методлар билан аҳолининг маърифати паст бўлган, саводи кам бўлган, фақат ўзининг вақтинча тақдиринитўғри тасвир қиладиган шахсларниёлғон ваъдалар, келажакда тўланадиганпул маблағлари(гўёки келажакда фарзандлари ва авлодларига ҳам тўланиб келади деган ёлғон ташвиқотлар) эвазига ёллаб, ўз она-Ватанига, фарзандлари, ота-онаси, авлодларигақарши қўйиб, террористлар ўз қабиқ мақсадларини амалга ошириб келмоқда.

Тадқиқотлар кўрсатадики, одамлар кўпроқ йиғиладиган жойларда терроризм ва экстремизм эмиссарлари ўзларининг ташқи ҳомийлари ёрдамида яширин ташвиқот ишларини олиб боради, бундан эҳтиёт бўлишимиз, агар сезиб қолсак ўша минтақага яқин бўлган ҳуқуққи ҳимоя қилиш мақоматларига ёки ишонч телефонлари орқали хабар қилишни эсдан чиқармаслик зарур ва бу кичкина хабарингиз билан ўз уйингизни, минтақа, маҳаллангизни, Ватанингизниқонли даҳшатдан сақлаб қоласиз. Террористлар – М.Кабири, Шовализода Ҳизбулло Абдулло, Лоиқи Шералӣ. Ҳаётов Мустафо Раҳматшоевия, Зуҳуров Комрон Ҳайдарович ва бошқалар терроризм ва экстремизмни ташвиқот қилиб, амалга оширувчиларнинг умри қиска, хатман қонун олдида жавобгарликка тортилади, бундан бошқа йўл йўқ.

Шунинг учунтерроризм ва экстремизмнинг зарарини аҳоли, ёшлар ўртасида ташвиқот қилиш ҳам яхши натижаларга олиб келади. Ватандошлар бутерроризм ва экстремизм эмиссарлари (тарафдорлари) тарғиботидан жуда эҳтиё бўлинг, масалан, улар (ҳаромлар) кам саводли –кам маърифатли одамларни тезда ёллайди, жуда ширин аммо ёлғон сўзлар билан алдайди, бу одамларни ўзларининг яширин жамиятлари- Жундуллоҳ, Ансоруллоҳ, озод жамият, Тожикистон Ислом ўйғониш партияси, Ҳизби ул-Таҳрир, салафия, ваҳҳобизм,Туркистон ислом ҳаракати, Ўзбекистон ислом ҳаракати ва бошқалар (ҳозирги кундамамлакатимизда бундай терроризм ва экстремизм ташкилотлари сони ортиқ бўлиб, турли номлар билан аталади) сафига яширин қабул қилади ва қасам-баяд қабул қилдиради.

Бу масалага бағишлаб Тинчлик ва миллий келишув Асосчиси-миллат Пешвоси, Тожикистон Жумҳурияти Президенти, мўҳтарам Эмомали Раҳмон таҳлилли чиқиш қилиб, жаҳон ҳамжамоатини бу хавфли падида терроризм ва экстремизмга қарши уюшган курашга чақиради. Бирлашган миллатлар ташкилоти ҳам терроризм ва экстремизмни энг хавфли жараён деб ҳисобламоқда. Хулоса, терроризм ва экстремизм ХХ1 аср вабосидир, бунга қарши курашиб, ундан эҳтиёт бўлиш замон талабидир.

Эркаев Сафар Абдулхайрович -академик Б.Ғафуров номли ХДУ дотсенти

МАРКАЗИ ИТТИЛООТ